Lifestyle

Zubna protetika

Piše: Amela Kamberović

Zdravi zubi su od izuzetne važnosti za blagostanje cijelog organizma. No, često se dešava da, zbog različitih razloga, ostanemo bez jednog ili više zuba što, u manjoj ili većoj mjeri, dovodi do smanjenja kvaliteta života. Srećom, savremena stomatologija i tehnički napredak nude niz rješenja za problem nedostatka zuba. Nešto više o tome, o osnovnim pojmovima zubne protetike rekla nam je Amela Kamberović, direktorica Zubotehničkog laboratorija “Novolab” iz Tuzle.

Zubna protetika rekonstruira nedostajuće ili defektne zube i na taj način pomaže pacijentu da održi zdravlje zubi, poboljša izgled i ponovo uspostavi funkciju usne šupljine.

Dijelimo je na fiksnu i mobilnu. Ako se pitate koje je rješenje bolje, onda je to svakako fiksna, odnosno krunice i mostovi, radi bolje funkcionalnosti i veće estetike.

Zubna kruna je zamjena prirodnom oštećenom zubu koja vjerno replicira prirodan izgled zuba. Postavlja se na zbrušen zub i fiksira adhezivnim cementom. Može da bude metalna, akrilatna i bezmetalna (cirkonska). Od svih tipova krunica cirkonska je najbolji izbor i jako omiljen materijal za rad u digitalnim sistemima i za rad u savremenoj protetici. Osim toga, cirkonijum je biokompatibilan, što znači da ne izaziva nikakve iritacije niti alergijske reakcije u kontaktu s tkivom. Ono što mu daje dodatnu prednost u odnosu na metal jeste njegova boja koja je ista kao boja zuba i tako pruža izuzetne estetske mogućnosti. Dakle, protetski radovi izrađeni od cirkonijum osnove zauzimaju prvo mjesto u savremenoj estetskoj stomatologiji.

Most je konstrukcija koja se stavlja preko zbrušenih zubi u svrhu ojačanja i uljepšavanja zubnog niza, a primarna svrha mu je nadomještaj jednog ili više zubi. Nadomjestiti izgubljen zub nije važno samo iz estetskih razloga nego i iz zdravstvenih. Gubitak samo jednog zuba uzrokuje poremećaj u kompletnom zagrizu. Ostali zubi su preopterećeni, pomiču se, što može dovesti do nastanka gingivitisa ili paradontoze (ispadanja zuba). Most može da bude metalni ili bezmetalni i sastoji se od najmanje tri člana zuba: dva zuba nosača i zub koji nedostaje.

Najčešće i najekonomičnije rješenje u slučaju totalne ili djelomične bezubosti su zubne proteze. Nažalost, pacijenti se na njih teško i rijetko navikavaju jer im je funkcija često nedovoljna, podložne su pucanju i mogu smetati pri govoru. Gornje totalne proteze su dosta stabilnije od donjih. Njihova stabilnost zavisi od gustoće pljuvačke i vakuma koji se stvara između proteze i sluznice. Donje proteze su dosta problematičnije od gornjih jer se vilica pomijera i često je vilični greben slab, neizražen, što izaziva ispadanje proteze iz svog ležišta.

Ono što pacijenti odlično prihvataju je dentalna proteza na implantatima. Zubni implantati se izrađuju od titana i ugrađuju se u kost na mjesto prirodnog izgubljenog zuba. Dakle, implantat ima ulogu korijena zuba.Ugrađuje se hiruški u lokalnoj anesteziji i vremenom se spaja s kosti u čvrstu cjelinu. Poslije 4-6 mjeseci, s više opcija protetskih rješenja dobija se proteza koja je fiksna ili mobilna s jakom frikcijom (trenjem) u ustima i samim tim puno ugodnija za nošenje. Nedostatak ovakvih proteza je vrijeme potrebno za realizaciju cijelog rada, a to je oko sedam mjeseci i, naravno, puno veća cijena u odnosu na običnu akrilarnu protezu. Za izradu ovakvih protetskih radova se upotrebljavaju CAD/CAM sistemi pa ovakve radove svrstavamo u savremenu stomatologiju i protetiku.

Ljuskice ili veneeri su tanki slojevi keramike postavljeni na prednje i bočne strane zuba i tako osiguravaju vraćanje estetike zuba i osmijeha. Rade se kao bezmetalna keramika što doprinosi još više prirodnom osjećaju i izgledu. Keramika imitira caklinu prirodnog zuba i reflektira svjetlo zbog čega veneeri imaju sjaj poput prirodnih zuba.

Digitalizacija u zubnoj tehnici je donijela vrhunska tehnološka rješenja koja nude velike pogodnosti. Skeneri, CAD/CAM mašine i 3D printer su tehnologije koje sve rade virtuelno pa je samim tim i puno precizniji rad u odnosu na manuelni. Skener prenosi situaciju s radnog modela na softversko modeliranje u kompjuteru, a CAD/CAM mašine frezaju konstrukcije u različitim materijalima, kao što su metal ili cirkon. Takvi radovi su visoko precizni i samim tim puno poželjniji, kako za doktora tako i za pacijenta.

Savremeni zubni tehničar mora znati kako se upotrebljavaju računari i programska rješenja koja se skoro na dnevnoj bazi mijenjaju i razvijaju tako da zubni tehničari postaju zubni inžinjeri.

Comments

Leave a reply

Vaša email adresa neće biti objavljivana. Neophodna polja su označena sa *